Nieuwe uitdagingen bij elektrisch vrachtverkeer
Waar elektrische personenauto’s inmiddels een bekend verschijnsel zijn in het Nederlandse straatbeeld, is elektrisch vrachtverkeer pas sinds kort sterk in opkomst. Branden met elektrische vrachtwagens brengen grotere en complexere risico’s met zich mee dan met elektrische personenvoertuigen.
- Het brandvermogen is aanzienlijk hoger;
- Meerdere batterijpakketten kunnen tegelijkertijd betrokken raken;
- Het gebruik van dompelcontainers bij vrachtwagens is praktisch niet uitvoerbaar vanwege de omvang en het gewicht van deze voertuigen.
Eerder onderzoek van het NIPV toont aan dat er momenteel geen offensief handelingsperspectief beschikbaar is voor batterijbranden in elektrische vrachtwagens en zwaar materieel.
In de praktijk betekent dit dat de handelingsperspectieven voor de brandweer zich nu beperken tot het beheersen van de brand: het gecontroleerd laten uitbranden van het voertuig en het langdurig koelen met lagedrukstralen om effecten op de omgeving te beperken.
Onderzoeksvraag: rol van UHD bij e-truckbranden
Deze brandexperimenten geven inzicht of en hoe UHD-blussystemen een rol kunnen spelen bij de bestrijding van batterijbranden in elektrische vrachtwagens.
Als gevolg van een thermal runaway kan een kettingreactie ontstaan waarbij batterijcellen elkaar blijven aansteken, wat leidt tot langdurige en moeilijk te bestrijden branden. Het onderzoek richt zich op het beheersen van de thermal runaway in batterijpakketten door middel van UHD-blussystemen, te weten de Coldcut Cobra en Coolfire systemen.
Hiermee werd een kleine opening in het batterijpakket gemaakt, waarna water onder hoge druk werd ingebracht om de batterij in de kern te koelen. De centrale vraag is of deze methode de propagatie van thermal runaway in de batterijpakket effectief kan stoppen of beperken, of dit veilig kan en wat de praktische uitvoerbaarheid ervan is. .
Vervolg op eerder onderzoek met personenauto’s
De huidige experimenten bouwen voort op een onderzoek uit 2024 van het NIPV naar batterijbranden in elektrische personenauto’s. In dat onderzoek zijn brandproeven uitgevoerd met twee volledig elektrische bestelwagens, uitgerust met lithium-ion batterijpakketten van 75 kWh en volledig opgeladen.
Daaruit bleek dat UHD-blussystemen, mits met passende veiligheidsmaatregelen toegepast, een veilige en effectieve inzetmethode kunnen zijn voor de brandweer.
Lector Energie en Transportveiligheid, Nils Rosmuller, duidt het belang van het onderzoek: “Met de energietransitie verandert ook het risicoprofiel van incidenten. Dit soort experimenten zijn essentieel om te bepalen welke inzetstrategieën in de toekomst effectief en verantwoord zijn voor de brandweer.”
Adviseur Energie- en transportveiligheid Tom Hessels van het NIPV is projectleider van deze brandproeven. Hij benadrukt de complexiteit van de toepassing: “Elektrische vrachtwagens verschillen als het gaat om de brandbestrijding wezenlijk van personenauto’s, zowel in de configuratie van de batterijen onder het voertuig als hoeveelheid batterijen onder een vrachtwagen, wat er aanzienlijk meer zijn dan bij een personenauto. Juist daarom zijn deze experimenten zo van belang. Met behulp van deze experimenten kunnen we onderzoeken of en op welke wijze UHD-blussystemen veilig en effectief kunnen worden toegepast bij branden in de batterijen van dit soort voertuigen.”
Samenwerking binnen BITET
De experimenten zijn uitgevoerd binnen het BITET-consortium, een samenwerking tussen het Nederlands Instituut Publieke Veiligheid (NIPV), de Gezamenlijke Brandweer, Brandweer Amsterdam Airport Schiphol, de bedrijfsbrandweer van Tata Steel en de Veiligheidsregio’s Utrecht en Haaglanden.
Daarnaast heeft het RIVM diverse metingen verricht naar de vervuiling van lucht, bodem en bluswater. TVM stelde meerdere elektrische trucks en expertise beschikbaar voor de uitvoering van de proeven. Ook DAF, Cobra Coldcut Systems en Kenbri hebben bijgedragen aan deze brandproef.
Door deze samenwerking wordt kennis en middelen die bij de verschillende partners aanwezig is, gebundeld om de brandweer (beter) voor te bereiden op de risico’s die gepaard gaan met de energietransitie en de verdere elektrificatie van transport.
Vervolg
De komende periode worden de resultaten van de experimenten geanalyseerd en verwerkt in een rapportage en eventuele handelingsadviezen voor de brandweer. Daarmee leveren de proeven een belangrijke bijdrage aan de ontwikkeling van veilige en effectieve inzetstrategieën voor incidenten met elektrische vrachtwagens en ander zwaar elektrisch materieel.
In het najaar van 2026 wordt het NIPV-rapport verwacht.
